Blog - ciekawostki

wydruk o jakości fotograficznej

Co to znaczy, że druk ma jakość fotograficzną?

Wydruki o wysokiej jakości są doskonałym odzwierciedleniem rzeczywistości. Wyraźne i żywe kolory, odpowiednio nasycone, płynne przejścia między barwami, a także precyzyjnie oddane krzywe oraz linie biegnące pod różnymi kątami sprawiają, że patrzący ma wrażenie, że uzyskany obraz wygląda „jak żywy”. Dobra jakość i naturalny wygląd poszczególnych barw sprawiają, że oglądany wydrukowany plakat, okładka czy zdjęcie prezentuje się świetnie i może być uznane za idealne. Choć tak znakomite wydruki nie będą potrzebne zawsze, to w wielu zastosowaniach wierne odbicie oryginału będzie niezbędne. Druk z fotograficzną jakością będzie nieodzowny przy przygotowywaniu wielkoformatowych odbitek zdjęć, plakatów, dekoracji czy reprodukcji obrazów. Przekonajmy się, skąd bierze się tak dobra jakość i sprawdźmy, co się na nią składa.

Jak uzyskuje się wyraźne obrazy w tradycyjnych druku offsetowym?

Choć z dzisiejszej perspektywy może to się wydawać dziwne, początki druku wiązały się z uzyskiwaniem odbitek wyłącznie monochromatycznych. Mimo tego, iż z czasem opracowano sposoby umieszczania wielu kolorów na jednym wydrukowanym arkuszu, zarówno w postaci tekstu, jak i rozmaitych elementów graficznych, to dość długo jedyną metodą reprodukowania ilustracji było drukowanie ich w formie czarno-białej. Do czasu wynalezienia fotografii barwnej w końcu XIX wieku, a wreszcie opracowania przez firmę Kodak filmu fotograficznego Kodakchrome, który pozwalał na uzyskanie znakomitych odbitek z pełnią szczegółów i świetnym odwzorowaniem barw, rozbieżności między drukiem a fotografią były bardzo widoczne.

Sytuacja poprawiła się wraz z rozpowszechnieniem barwnego druku offsetowego. Pozwolił on na reprodukowanie barwnych ilustracji, np. zdjęć dzięki, wykorzystaniu rastra oraz farby drukarskiej w czterech kolorach podstawowych – cyjanie (jasnoniebieski), magencie (fuksja, czyli różowo-fioletowy), żółtym oraz czarnym. Poszczególne fragmenty ilustracji były oddawane za pomocą tzw. rastra, czyli podzielenia obrazu podobnie jak przy druku czarno-białym na bardzo małe punkciki o różnym stopniu pokrycia kolorem. Dzięki takiej metodzie można było uzyskiwać złudzenie różnego natężenia poszczególnych barw. Każdy punkt reprodukcji barwnej był złożony z czterech składowych o różnym natężeniu koloru, a ich mieszanka pozwalała na uzyskanie niemal dowolnej barwy.

Druk offsetowy pozwolił więc na dość dokładne oddawanie barw, jednak jego jakość wciąż pozostawiała wiele do życzenia. Było tak głównie za sprawą możliwości technicznych i kłopotów z uzyskaniem rastra o możliwie dużej liniaturze, czyli zagęszczeniu kropek na cal. Im takich punktów było więcej, tym wydruk wyglądał lepiej i bardziej realistycznie. Choć dziś za pomocą druku offsetowego można uzyskiwać obrazy o znakomitej jakości, a liniatury rastra są bardzo wysokie, to przyglądając się uważnie folderom czy różnym czasopismom wciąż można dostrzec poszczególne kropeczki rastra.

W jaki sposób osiąga się fotograficzną jakość druku?

Tradycyjne odbitki fotograficzne – zarówno monochromatyczne, jak i barwne powstawały inaczej. W stosowanych dawniej aparatach obraz był rejestrowany analogowo. Na światłoczułym filmie fotony wpadające przez otwartą migawkę, dzięki obiektywowi zbierane i skupiane na obszarze kliszy, tworzyły dokładne odzwierciedlenie obrazu, jak zarejestrowałaby ludzka siatkówka. Wszystkie kontury zdjęcia miały więc charakter ciągły,  a w fotografii barwnej kolory miały płynne przejścia i mogły tworzyć jednolite powierzchnie.

Choć technika analogowa w praktyce odeszła w zapomnienie to znakomita jakość uzyskiwanych obrazów pozostaje do dziś punktem odniesienia dla wydruków uzyskiwanych rozmaitymi metodami. Jakość fotograficzna w dobie druku cyfrowego oznacza zatem znakomite odzwierciedlenie rzeczywistych kolorów oraz bardzo wysoką rozdzielczość. Ta ostatnia jest dziś ekwiwalentem liniatury rastra, ponieważ wydruki nadal składają się z poszczególnych punkcików, które jednak są na tyle małe, że praktycznie niemożliwe do zauważania. Nowoczesne urządzenia drukujące mogą dziś bez problemu osiągać rozdzielczości rzędu 2400 dpi, co oznacza, że na 1 calu znajdzie się aż 2400 pojedynczych plamek składających się na powstający obraz. Tak duże rozdzielczości tworzą więc doskonałe złudzenie ciągłości linii i kolorów.

Fotograficzna jakość wydruków to nie tylko zwiększenie rozdzielczości do poziomu, który eliminuje w praktyce możliwość dostrzeżenia wszelkich nieciągłości, ale także zwiększenie ilości używanych barw. W tradycyjnym druku offsetowym używa się jedynie 4 kolorów, natomiast w wydrukach atramentowych o jakości fotograficznej liczba użytych składowych może sięgać nawet kilkunastu. Choć w takim zastosowaniu do tworzenia większości barw nadal używa się mieszanki kolorów podstawowych (cyjanu, magenty, żółtego i czarnego), to kolejne wprowadzane barwniki pomagają np. w uzyskiwaniu barw neutralnych, czyli różnych odcieni szarości.

Niezbędnym składnikiem wydruku o jakości fotograficznej jest używany nośnik. Próba wydrukowania zdjęcia przy użyciu najbardziej zaawansowanej drukarki czy plotera na papierze offsetowym nie mogłaby się powieść, ze względu na to, że nanoszone na jego powierzchnię krople nie rozkładałyby się na niej prawidłowo. Do wydruków fotograficznych potrzebny jest więc papier lub inny materiał, który z jednej strony zapewni odpowiednią gładkość ułatwiającą utrzymanie rozrostu umieszczanych na papierze kropelek atramentu w ściśle określonym przedziale, z drugiej zagwarantuje szybkie odparowywanie wody lub rozpuszczalnika, w zależności od typu używanego do druku systemu.